ΚΥΝΗΓΕΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΚΟΜΟΤΗΝΗΣ :: Η Πολιτική διάσταση των ζωοανθρωπονόσων .
Η Πολιτική διάσταση των ζωοανθρωπονόσων .

Η Πολιτική διάσταση των ζωοανθρωπονόσων ......

 

 

 

 

 

 

Η  εξασφάλιση του προς το ζην είναι σκοπός της καθημερινότητας του ατόμου και η σημασία αυτή του τροφίμου κατακτά τη μεγαλύτερη δραστηριότητα της αγοράς και επομένως μια από τις μεγαλύτερες, αν όχι τη μεγαλύτερη, πολιτική επιρροή σε όλων των ειδών τις αποφάσεις των κυβερνήσεων των χωρών του κόσμου, των οργανισμών τους και των εκάστοτε επιδιώξεών τους που δεν είναι μόνο το εάν έχει κάποιος να φαει, αλλά και το τι έχει να φαει, που επηρεάζει πολιτικά τις διάφορες κοινωνικές ομάδες.

?ρα το τρόφιμο δεν είναι μόνο το μέσο ζωής του ανθρώπου ως οργανική οντότητα, άλλά είναι και μέσο της πολιτιστικής του συνέχειας και συνήθειας, με γνώμονα την υγεία του καταναλωτή που συνδέεται άμεσα με τη ποιότητα της τροφής. Επομένως γίνεται κατανοητό γιατί το τρόφιμο και η σίτιση έχουν ένα μεγάλο αριθμό από τυπολατρίες από τόπο σε τόπο και από χώρα σε χώρα.

Μάλιστα τόσο σπουδαίο είναι το θέμα της υγείας του καταναλωτή, που ακόμη και οι θρησκευτικές και δογματικές τυπολατρίες του επιβάλουν μέσα από τη θρησκευτική συνήθεια τη διασφάλιση της υγείας του μέσω της διατροφής. Παραδείγματα είναι η αποχή των μουσουλμάνων από τη κατανάλωση χοιρινού κρέατος και η νηστεία των χριστιανών.

 Η διατροφική αλυσίδα έχει διαταραχθεί. Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερες ασθένειες, που ξεκινούν από τα ζώα και φθάνουν στον άνθρωπο, γίνονται γνωστές, προκαλώντας συχνά φόβο και πανικό, λόγω της νοσηρότητας και θνησιμότητας που προκαλούν.

Ο φόβος και πανικός αυξάνουν όταν τα νοσήματα αυτά μεταδίδονται μέσω των τροφίμων ζωικής προέλευσης ή με την επαφή μας με μολυσμένα ζώα.

Τα συναισθήματα αυτά γίνονται μέσα προς εκμετάλλευση από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης(ΜΜΕ)στη προσπάθειά τους να πουλήσουν τη πληροφορία που αφορά την υγεία του καταναλωτή.

Λόγω της ολοένα αυξανόμενης σημασίας της διασφάλισης της υγείας των καταναλωτών, το τρόφιμο έχει γίνει μέσο προς πώληση άλλων καταναλωτικών αγαθών, μεταξύ των οποίων είναι αυτό της «πληροφόρησης».

Τα ΜΜΕ επηρεάζουν σημαντικά τη ψυχολογία του καταναλωτή, πουλώντας του τη πληροφορία που φαίνεται ότι θέτει σε κίνδυνο τη σωματική του ακεραιότητα, με αποτέλεσμα να καθορίζουν (ΜΜΕ) τις προτιμήσεις και τις μεταστροφές των καταναλωτών σε διαφορετικά είδη τροφίμων, ρυθμίζοντας ακόμη και διακρατικές εμπορικές σχέσεις, ιδίως σε ότι αφορά τα τρόφιμα ζωικής προέλευσης.

Έτσι τα ΜΜΕ από τη θέση αυτή γίνονται πανίσχυρο λόμπι συμφερόντων(ιδιωτικών και κρατικών), ικανού να αλλάξει τις αντιλήψεις και τις συνήθειες των τρομοκρατημένων καταναλωτών στην ιδέα του θανάτου από μια ζωοανθρωπονόσο.

Ότι διακυβεύει την υγεία του καταναλωτή δεν είναι ποιοτικό. Αυτό φαίνεται να αντιλαμβάνονται οι φοβισμένοι και πανικόβλητοι καταναλωτές. Αυτό που δεν αντιλαμβάνονται είναι πόσο ευάλωτοι είναι όχι στους άμεσους κινδύνους που ενέχονται στα τρόφιμα που καταναλώνουν, αλλά στην πολιτικό-οικονομική τους σημασία.

Καταλαβαίνουμε λοιπόν ότι υπάρχει άμεση σχέση μεταξύ των καταναλωτών προϊόντων διατροφής και των καταναλωτών της πληροφορίας και έχει ποικίλες και διευρυμένες επιδράσεις στη ψυχολογία των καταναλωτών κυρίως στις ανεπτυγμένες χώρες.

Όταν υπάρχει έλλειψη πραγματικών προσωπικών εμπειριών οι απόψεις μας διαμορφώνονται από πληροφορίες, έστω θεωρητικά αληθείς, τις περισσότερες από τις οποίες παίρνουμε μέσα από τα ΜΜΕ, τα οποία με τη σειρά τους παίζουν σημαντικό ρόλο για τη δημιουργία εφόρου εδάφους στη καλλιέργεια εντυπώσεων με μελλοντικές επιπτώσεις στην αντίληψη των καταναλωτών.

Η καθιέρωση των ΜΜΕ ως κύρια πηγή ενημέρωσης των καταναλωτών, τους δίδει τη δύναμη να καθορίζουν πολιτικό-οικονομικά συμφέροντα ακόμη και μέσω μικρότερων και πολλές φορές ασήμαντων, κακοδουλεμένων ή και εσκεμμένα διαστρεβλωμένων πληροφοριών.

Η βιοτρομοκρατία περνάει και μέσα από το τρόφιμο ζωικής προέλευσης, τουλάχιστον ως πιθανότητα, αφού τα πάντα παράγονται, επεξεργάζονται και διατίθενται μαζικά. Μέσα από αυτό περνάει και η απολυταρχία στην ενημέρωση όταν αυτό θίγει οικονομικά συμφέροντα, με αποτέλεσμα το τρόφιμο να γίνεται όργανο πολιτικής επιρροής εκτός εθνικών συνόρων, λόγω της πληροφόρησης των ΜΜΕ που δεν έχει σύνορα και επηρεάζει ποικιλοτρόπως τη ζωή μας ως καταναλωτές και ως πολιτικές οντότητες, αφού οι συμπεριφορές και συνήθειες όλων μας είναι πλέον σχεδόν ταυτισμένες, καθορίζοντας τελικά όχι μόνο τις τύχες μας αλλά και τις «ορέξεις» μας.

 Στα χέρια των βιοτρομακρατών, οι μικροοργανισμοί θα μπορούσαν να είναι τα όπλα που θα σκορπίσουν το πανικό και τα ΜΜΕ οι εκτελεστές του σεναρίου.

Τα τελευταία χρόνια γίναμε μάρτυρες πολλών ανάλογων περιστατικών που είχανε ως αποτέλεσμα τη καταστροφή μεγάλων παραγωγικών κλάδων και τον εμπορικό αποκλεισμό πολλών χωρών, από τη διακίνηση διαφόρων προϊόντων ζωικής προέλευσης.

Αποκλεισμός της Κίνας(2003-4) και της Νοτιοανατολικής Ασίας λόγω του SARS και της γρίπης των πουλερικών(Η5Ν1).

Το Πεκίνο θα φιλοξενήσει σε δυο χρόνια τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Στη χώρα αυτή η κατανάλωση πουλερικών έρχεται πρώτη ανάμεσα στις υπόλοιπες ζωικές τροφές με μεγάλη διαφορά. Φανταστείτε πόσο θα πληγεί η οικονομία της χώρας όταν δεχθεί τη παγκόσμια κριτική για τη τροφοδοσία των αθλητών των διαφόρων εθνικών ομάδων, κάτι εξ άλλου που έγινε και στη χώρα μας από την αποστολή των ΗΠΑ, που ενώ πριν από 108 χρόνια στη πρώτη σύγχρονη Ολυμπιάδα έτρωγαν ότι τους έδιναν οι φιλόξενοι έλληνες πολίτες στο δρόμο, το 2004 έφεραν μαζί τους το φαγητό από τη χώρα τους, υπονοώντας το κίνδυνο δηλητηρίασης από τις ελληνικές τροφές.

 

Μια «τρελή αγελάδα» στο Καναδά(Gumbel, 2003), είχε ως αποτέλεσμα να βυθιστεί η βοοτροφία στη χώρα, που μέχρι τότε εξήγαγε στις ΗΠΑ το 70% της παραγωγής της σε βόειο κρέας.

Ενώ λοιπόν οι κτηνοτρόφοι του Καναδά χρεοκόπησαν, στις ΗΠΑ παρατηρήθηκε σημαντική μεταστροφή του καταναλωτή από το βόειο στο αρνίσιο κρέας και οι κτηνοτρόφοι αμνοεριφίων τρίβανε τα χέρια τους. Τα ΜΜΕ είχαν κάνει τη δουλειά τους.

Το ίδιο βέβαια κάνανε και οι Έλληνες κτηνοτρόφοι, όταν διασπάρθηκε ο πανικός μετά το κρούσμα σπογγώδης εγκεφαλοπάθειας στη δυτική Ευρώπη.

Αλλά οι ίδιοι ήταν που πέσανε θύματα της παραπληροφόρησης για τις συνέπειες του αφθώδη πυρετού στα κτηνοτροφικά ζώα, αν και τελικά μέσα από τις κρατικές και ευρωπαϊκές  αποζημιώσεις βγήκαν τελικά κερδισμένοι από την απώλεια του ζωικού κεφαλαίου τους, που εσκεμμένα έσπευσαν να θανατώσουν.

 Σήμερα γίνεται μεγάλη προσπάθεια για τη στροφή του δυτικού κόσμου στη μεσογειακή διατροφή. Όμως πριν 40-50 χρόνια γινόταν το εντελώς αντίθετο προς όφελος συγκεκριμένων προϊόντων και του υπερκαταναλωτισμού. Μεταξύ αυτών ήταν η αύξηση της κατανάλωσης κρέατος.

Η κατανάλωση λαχανικών έχει κερδίσει τελευταία έδαφος, έναντι των ζωικών τροφών. Πόσο όμως ευάλωτοι είναι οι καταναλωτές στο πανικό που θα μπορούσε να επιφέρει ένας συνεχιζόμενος και σωστά οργανωμένος βομβαρδισμός από τα ΜΜΕ, που θα αναφερόταν στις 38000 χημικές ουσίες με άγνωστες για τον άνθρωπο ιδιότητες(linstone & Mitfaff,1994), πολλές από τις οποίες χρησιμοποιούνται στη παραγωγή των φυτικών προϊόντων στη συμβατική γεωργία;

Κάποιοι θα στραφούν στη κατανάλωση βιολογικών προϊόντων που είναι μεν ακριβότερα, λόγω της μειωμένης παραγωγής, αλλά θεωρούνται οικολογικά και ακίνδυνα για την υγεία.

Τι θα γίνει όμως εάν κάποια μέρα τα ΜΜΕ πούνε στους καταναλωτές(παράδειγμα) ότι το Mycolacterium avium subsp pararuberculosis είναι πιθανό αίτιο της νόσου του Chron στον άνθρωπο και ότι θα μπορούσε να μεταδοθεί με τη κατανάλωση λαχανικών βιολογικής γεωργίας που χρησιμοποιούν οργανική κοπριά, στην οποία εντοπίζεται ο παθογόνος μικροοργανισμός… Πανικός!!

 

Ποια θα ήταν η αντίδραση μιας πολυπληθούς ομάδας που δραστηριοποιείται γύρω από κάτι που σχετίζεται άμεσα με τα ζωικής προέλευσης προϊόντα ή αυτά καθ αυτά τα ζώα, όταν η ενημέρωση από τα ΜΜΕ έχει ως βασικό μέλημα να τρομοκρατήσει το πληθυσμό και να τους αποθαρρύνει από την άσκηση της δραστηριότητάς τους;

Ας πάρουμε για παράδειγμα τη γρίπη των πουλερικών που μονοπώλησε στις ελληνικές τηλεοράσεις και όχι μόνο, το τελευταίο διάστημα.

Τι θα γινόταν στους κόλπους των κυνηγών και σε πιο βαθμό, εάν μεταδιδόταν εικόνες από ψόφια πουλιά, άλλων αιτιών π.χ δηλητηριάσεων από φυτοφάρμακα και τα παρουσιάζανε είτε κακοπροαίρετα είτε από απερισκεψία ως θύματα του Η5Ν1;

Πως θα αντιδρούσαν οι κυνηγοί μας εάν βλέπανε το δειγματολήπτη κυνηγό να φορά προστατευτική μάσκα και γάντια κατά τη διεξαγωγή κυνηγιού με σκοπό τη συγκέντρωση δειγμάτων;  Τι θα παθαίνανε μετά οι λαγοί και τα αγριογούρουνα;;

 Την ίδια ώρα οι τηλεοράσεις πρόβαλαν συνεχώς το φαρμακευτικό σκεύασμα Tamiflu, που παρά τις συστάσεις της πολιτείας για την ακαταλληλότητά του να αντιμετωπίσει τον συγκεκριμένο ιό, αναλώθηκε σε χρόνο ρεκόρ από τους έντρομους πολίτες των αστικών κέντρων, φοβούμενοι τη μετάδοση του ιού από τη «μετανάστευση» της δεκαοχτούρας της απέναντι πολυκατοικίας στο δικό τους μπαλκόνι.

Παράλληλα η πολιτεία μπροστά στη πίεση των καταστάσεων αναγκάσθηκε να παραγγείλει μεγάλες ποσότητες του συγκεκριμένου φαρμάκου αναλαμβάνοντας το υψηλό κόστος της αγοράς.

Από την άλλη πλευρά η φαρμακοβιομηχανία Roche που έχει τα δικαιώματα του φαρμάκου, ανακοίνωνε την αύξηση της παραγωγής του συγκεκριμένου φαρμάκου μέχρι το 2007 στη δεκαπλάσια ποσότητα από ότι σήμερα, δια του στόματος του Ουίλιαμ Μπέρνς, διευθυντικού στελέχους της φαρμακοβιομηχανίας και ταυτόχρονα συμβουλάτορα του Λευκού Οίκου.

 Όλοι μας στρέφοντας τα μάτια μας στα μεγάλα γεγονότα της εποχής που βιώνουμε, ξεχνάμε ότι είναι συνήθως τα πολλά και μικρά συμβάντα, που καθορίζουν ύπουλα και μακροχρόνια τις αντιλήψεις των καταναλωτών, που ίσως τελικά πεπαγιωθούνε και γίνουν συνήθειες και τυπολατρίες με όλες τις επιμέρους επιπτώσεις στην οικονομία, στη κουλτούρα και στον πολιτισμό ενός έθνους.